Topic 3

3. Ders

Sözleri kitaplaşan sufiler-I

Ebu’l-Hasan-i Harakânî - Nûru’l-Ulûm

Şeyh Ebu’l-Hasan-i Harakânî (hicrî 348-428)  Horasan tasavvufun ilginç şahsiyetlerinden biri olup sufi şair ve yazarlarına ilgisine konu olmuştur. Bâyezîd’in tasavvuf tarzını benimseyen Harakānî, Aynülkudât el-Hemedânî, Necmeddîn-i Dâye, Attâr, Mevlânâ Celâleddîn-i Rûmî gibi mutasavvıfları etkilemiştir.

Harakânî’nin sözleri, muhtemelen müritleri tarafından kaydedilmiş ve bu sözler, Nûru’l-Ulûm adlı kitapta bir araya getirilmiştir.

Nûru’l-Ulûm, son derece sade bir dile sahiptir. Hicrî 4. yüzyıl ile 5. yüzyıl başlarında hâkim olan nesir dilini tam olarak yansıtır.

Hâce Abdullah Ensârî

Hâce Abdullah Ensarî Herevî’nin (396/1006-481/1089), soyu sahâbeden Ebû Eyyûb el-Ensârî’ye ulaşır.

Dinî ilimlere derin bir vukufu bulunan Hâce Abdullâh-i Ensârî’nin pek çok eseri ve rubaileri vardır. Eserlerinin önemli bir kısmı Farsçadır. Onun Dil ü Cân (Suʾâl-i Dil ez Cân), Kenzü’s-sâlikîn, Vâridât, Ḳalendernâme, Heft Ḥisâr, Maḳūlât, Maḥabbetnâme ve İlâhînâme adlı risâleleri Sultan Hüseyin Tâbende Gunâbâdî tarafından Resâʾil-i Ḫâce ʿAbdullāh Enṣârî adıyla yayımlanmıştır (Tahran 1319 hş./1940). Risâleleri daha sonra Vahîd-i Destgirdî tarafından yeniden neşredilmiştir. Onun eser ve risalelerinin başka neşirleri de vardır (Konuyla ilgili bilgi için ekteki dosyalara bakınız).

Onu nispet edilen eserlerden biri de Münâcâtnâme adını taşımaktadır. Bu eserin onun sözlerinden derlemeleri içerdiği, dolayısıyla kendi telif ettiği bir eser olmadığı düşünülmektedir.