Bölüm anahatları

  • Altın Orda’nın Sonu

    Ahmed Han, daha önce de belirtildiği gibi, 1480–1481 kışını Don boyunda geçirecekti. Bu maksatla münasip bir yeri seçmiş, usul üzere kış çadırlarını kurmuş ve etraftaki il ve uruğ mensupları da orada kalmışlardı. Tam bu sırada Ahmed Han’a karış beklenmedik bir hayati tehlike baş gösterdi.

    Sibir-Tura Han’ı Cengiz oğullarından Aybek öteden beri Ahmed Han’a şiddetli kin beslemekteydi. Bu defa Ahmed Han’ın kötü bir duruma düştüğünü ve çok az bir kuvvetle Don boyunda kışladığını haber alınca, Aybek Han, on beş bin kadar bir kuvvetle Don boyuna hareket etti. Nitekim Ahmed Han’ı gece vakti çadırında uyurken ani bir baskınla öldürdü.

    Bu olay bile tek başına, o sıralarda Altın Orda’da hüküm süren Han oğulları arasındaki mücadele hakkında bir fikir verebilecek mahiyettedir. Birçoğu şahsi kırgınlık, kin, intikam etkileriyle hareket eden ve çoğunu ehliyetsiz, cahil ve gaddar kimselerin teşkil ettiği Cengiz Oğulları işte bu kanlı mücadeleleriyle, vaktiyle muazzam bir devlet olan Altın Orda’yu yıkmak için birbirleriyle yarış ettiler. Cengiz oğulları arasındaki rekabet ve mücadele, Altın Orda’nun kalıntıları üzerinde meydana gelen türlü Hanlıklar arasında da devam edip giderken onların birbirleriyle didişmesi Moskova Rusya’sının yükselmesine hizmet etmiştir.