Bölüm anahatları

    • 1876 Anayasasından hareket edilmekte ve  2. Meşrutiyete gelinmektedir. Bu süreçte Yeni Osmanlılardan ve Jön Türklerden bahsedilmektedir. 1908 Meşrutiyet Devrimi ve anayasal gelişmeler ile İttihat ve Terakki  üzerinde durulmaktadır. 1909'daki anayasanın bazı maddelerinde yapılan değişikliklerin anlamı tartışılmaktadır. 1909-1913 yılları arasındaki siyasal çekişmeler ve Birinci Dünya Savaşının ekonomik-siyasal nedenleri ile tarafları gösterilmektedir. Özellikle Almanya ile olan tarihsel ilişkiler ve izleği sunulmaktadır. 

      İlk Osmanlı gazetesi Takvim-i Vakayi'dir. Osmanlı basının asıl başlangıç noktasını Şinasi'nin başyazarı olduğu Tercüman-ı Ahval olarak değerlendirenler de bulunmaktadır. Bu dönemde muhalefet eden ilk önemli grup Yeni Osmanlılar'dır. Bunlara göre çözüm, İmparatorluğa temsili, anayasal ve parlamenter bir yönetimin getirilmesidir. Yeni Osmanlılar'a Fransızca Jeunes Turcs denilmektedir.  1876 yılında Kanun-ı Esasi ilan edildi. Bu anayasa özellikle 1830 Belçika Anayasasını örnek aldı. 

      23 Temmuz 1908'de ikinci Meşrutiyet ilan edildi. Padişah Abdülhamit’in 23 Temmuz günü bir “irade-i seniye” çıkararak, Meclis-i Mebusan için seçim yapılmasını kabul etmesiyle birlikte ikinci meşrutiyet dönemi başlamıştır. Anayasa hukuku bakımından bu dönemin ilk özelliği biçimsel açıdan da olsa devlet sisteminin parlamenter bir nitelik taşımasıdır.Anayasaya bağlılık andı içilerek geniş kapsamlı bir program ilan edilmiştir. Bu dönemde İttihat ve Terakki Cemiyeti perde arkasında kalmayı yeğlemiştir.


    • Kullanılan Kaynaklar:

      Schick, İ.C. ve   Tonak, E.A. (1990),  Geçiş Sürecinde Türkiye,  Bilim Dizisi.

      Tunçay, M. ( 1997), Siyasal Tarih (1908-1923), içinde Çağdaş Türkiye 1908-1980, (s. 27-85), Cem Tarih.

      Zürcher, E. J. (1995), Modernleşen Türkiye’nin Tarihi, İletişim Yayınları.

    • Türkiye Siyasal Hayatı ve Kurumları Dosya