Bölüm anahatları

    • Kurtuluş Savaşı yılları  anlatılmakta, 1921 Anayasası özetlenmekte ve tek parti döneminin önemli gelişmeleri sunulmaktadır. Bu bağlamda tek parti döneminin ilkleri, ilkelerin geçmişi ve  toplumsal sınıflara dair genel bir bakış verilmektedir. İzmir İktisat Kongresi ve yeni ittifaklar, reformlar ve 1924 Anayasası çözümlenmektedir. Özellikle ekonomik anlayış ve muhalefetli bir politik yaşama geçiş çabaları incelenmektedir. 

      Kurtuluş Savaşı, Osmanlı İmparatorluğu'nun İtilaf Devletleri'nce işgali sonucunda 1919-1922 yılları arasında gerçekleşmiş  olan bağımsızlık mücadelesidir.  11 Ekim 1922'de Mudanya Mütarekesi ile fiilen, 24 Temmuz 1923'te imzalanan Lozan Antlaşması ile resmen sona ermiştir.  Vatan, halk, millet temel ilkeleri tanımlayan ana kavramlar olarak değerlendirilmiştir.  Kurtuluş Savaşı dönemi, Türkiye’de anayasa hareketi bakımından önemli bir özellik katmıştır. Türkiye Büyük Millet Meclisinin (TBMM) toplanmasıyla birlikte, Türk devlet yapısında egemenliğin kaynağı ve kullanılışı bakımından önemli değişiklikler olmuştur. 1921 Anayasası, kuvvetler birliği esasına dayanan ancak erklerinin yasamada toplandığı meclis hükumeti ya da meclis üstünlüğü modeliyle ilgi düzenlemeler getirmiştir. 

      İzmir İktisat Kongresi, 17 Şubat 1923'de başlamıştır. Kongre Türkiye'nin yeni ekonomik politikalarını belirlemek üzere toplanmıştır. 1924 Teşkilât-ı Esasîye Kanunu, 1876 Kanun-u Esasîsini ve 1921 Teşkilât-ı Esasîye Kanununu açıkça yürürlükten kaldırmıştır.

      17.11. 1924 yılında Terakkiperver Cumhuriyet Fırkası kurulmuş, Şeyh Sait İsyanı sonrasında kapatılmıştır.12.8.1930 tarihinde Serbest Cumhuriyet Fırkası kurulmuş, 17.11.1930'da kapatılmıştır. 1925-1945 yılları arasında tek parti dönemi yaşanmıştır.


    • Kullanılan Kaynaklar:

      Akşin, S. ( 1998), Jön Türkler ve İttihat ve Terakki, İmge Kitabevi. 

      Schick, İ.C. ve   Tonak, E.A. (1990),  Geçiş Sürecinde Türkiye,  Bilim Dizisi.

      Zürcher, E. J. (1995), Modernleşen Türkiye’nin Tarihi, İletişim Yayınları.