Kurs : ARP333 İbranice I

Genel

Prof. Dr. Bedrettin Aytaç etkinliğini seçin

Prof. Dr. Bedrettin Aytaç Dosya
ders izlencesi etkinliğini seçin

ders izlencesi Dosya

İbranice Hakkında Genel Bilgiler

Vurgulanmış

İbranice, Sami dillerdendir. Batı Sami dillerinin Kenan kolundandır. Arapça gibi sağdan sola yazılır. Harfler bitişmez. Matbaa ve el yazısı farklıdır. Büyük küçük harf ayrımı yoktur. İbrani alfabesi 22 harften oluşur. Bazı harflerin kelime sonundaki yazılışları baş ve ortadaki yazılışlarından farklıdır. İbrani alfabesi sessizlerden oluşur. Sesliler, nikkud denilen işaretlerle oluşturulur.

Sami dillerinin hemen hepsinde görüldüğü gibi İbranicede kelimeler üç ünsüz harften oluşan fiillerden türetilir. Fiil kökünün asıl anlamı bu üç ünsüz harf tarafından belirlenir. Bu kökler kalıplara sokularak değişik anlam türevleri elde edilir. İbranicede bileşik fiillere pek rastlanmaz, fiillerde zaman (geçmişte olması, şimdi olması) yerine yapılan işin bitirilmiş ya da bitirilmemiş olması ön plandadır.

İbranicede cinsiyet vardır. İsimlerde eril ve dişil olmak üzere iki tür bulunmaktadır. İsmin tekil, çoğul ve sınırlı olarak ikil çoğul (dual) olmak üzere üç biçimi bulunur. Eller, ayaklar, gözler, kulaklar, bacaklar gibi çift olan ya da iki nesneden oluşmuş çoğullar ikil çoğul son eki (–aim) ile, ikiden fazla çokluklar ise çoğul son eki (erkek için –im, dişi için –ot) ile yapılır.

İsimlerde olduğu gibi sıfatlarda da eril ve dişil olmak üzere iki tür bulunur ve bunlar ismin cinsine göre kullanılır. Sayı sıfatlarının da eril ve dişil biçimleri bulunur.

İbranicenin Tarihsel Dönemleri

İbranice, dört tarihsel dönemde ele alınmaktadır. Tevrat İbranicesi (M.Ö. 1000-200), Talmud İbranicesi (M.Ö. 200-M.S. 500) , Ortaçağ Dönemi İbranicesi (M.S. 500-1700), Modern Dönem İbranicesi (1780...) olarak ayrılır. Modern Dönem İbranicesi de, kendi içinde Haskala Dönemi (1811....) şeklinde ayrılıyor.

1Modern İbranice (İvrit Modernit) . 18. Yy.ın sonlarından itibaren gelişmeye başlıyor. Orta ve Doğu Avrupa’da. Haskala (Yahudi Aydınlanması). Orta ve Doğu Avrupadaki Yahudiler Avrupa aydınlanmasına katılmak istiyorlar. İbraniceyi dini amaçlar dışında da kullanmayı hedefliyorlar. İbraniceyi bilim, edebiyat , kültür dili olarak da kullanmanın yollarını arıyorlar. Entegrasyon ve asimilasyon arayışlarını da dile getiriyor. Bu dönemde iki dillilik hakimdir. Yiddiş hem İbranice kullanıyorlar. Yiddiş; Yahudi Almancası. Rusyadaki pogromlar, Avrupadaki anti semitizmin yükselmesi siyonizmin ortaya çıkması. Ve Filistin’e göçlerin başlaması. 19.yy. ortalarından itibaren. İbranice edebiyatın Filistin’e gelmesi.1922 de İbranice ve Arapça Resmi dil oluyor. 1948 den itibaren İsrailin resmi dili oluyor.

19. yüzyıl sonunda İbranice, modern İbranice olarak tekrar ayağa kaldırılmış ve zamanın Yahudilerince Yidiş, Arapça, Rusça gibi dillerin yerine konuşulmaya başlanmıştır. Özellikle Elyezer Ben Yehuda’nın kişisel çabalarıyla tekrar bir konuşma dili haline getirilmiştir. Ben Yehuda’nın oğlu Itamar Ben Avi (doğumu Ben-Tziyon Ben Yehuda) anadili modern İbranice olan ilk kişidir. Filistin’de İbranice dergi çıkarıyor, ilk modern İbranice sözlüğü yayınlıyor.

Modern İbranice, 1921 yılında Birleşik Krallık yönetimindeki Filistin'de ve 1948 yılında kurulan İsrail Devleti'nde (Arapça ile birlikte) resmî dil olarak ilan edilmiştir. 19 Temmuz 2018'de İsrail Parlamentosunda yapılan oylamayla Arapça, İsrail'in resmî dilleri arasından çıkarılmış ve İbranice, İsrail'in tek resmî dili olmuştur.

İbranicenin, tarih içinde çeşitli lehçeleri oluşmuş. Yiddiş (Yahudi Almancası) Sefardi (Yahudi İspanyolcası), Judeo Arabic (Yahudi Arapçası), Teymani (Yemen Yahudileri tarafından kullanılmış)

İbranice Alfabe

İbranice Matbaa Yazısı

ט

Tet

t

ח

Khet

h

ז

Zayin

z

ו

Vav

v,u,o

ה

He

h

ד

Dalet

d

ג

Gimmel

g

ב

Bet

b, v

א

Alef

a,e,i,o,u

ס

Sameh

s

ן

Nun Sofit

(Sonda)

נ

Nun

n

ם

Mim Sofit

(Sonda)

מ

Mim

m

ל

Lamed

l

ך

Khaf

Sofit

(Sonda)

h

כ

Kaf

k

י

Yud

y

ת

Tav

t

ש

Şin

Ş, s.

ר

Resh

r

ק

Kuf

k

ץ

Tsadi Sofit

(Sonda)

צ

Tsadi

ts

ף

Pe Sofit

(Sonda)

פ

Pe

p

ע

Ayin

a, i,o,u

İbranice Zamirler

Ben (Eril-Dişil)	Ani	אני
Sen (Eril)	Ata	אתה
Sen (Dişil)	At	את
O (Eril)	Hu	הוא
O (Dişil)	Hi	היא
Biz (Eril-Dişil)	Anahnu	אנחנו
Siz (Eril)	Atem	אתם
Siz (Dişil)	Aten	אתן
Onlar (Eril)	Hem	הם
Onlar (Dişil)	Hen	הן

İbranicede Eril ve Dişil

İbranicede isim ve fiillerde erillik ve dişillik bulunmaktadır.

· ‘ה ve ת çoğunlukla dişillik alametidir.’

· Bazı durumlarda son harf ה bile olsa dişillik belirtisi olmaz.

· Şehir ve ülke adları her zaman dişildir:

Paal Şlemim Geniş Zaman

Ben (E) Öğreniyorum	Ani Lomed	לומד	אֲנִי
Sen (E)Öğreniyorsun	Ata Lomed	לומד	אַתָה
O öğreniyor	Hu Lomed	לומד	הוּא
Ben (+) Öğreniyorum	Ani Lomedet	לומדת	אֲנִי
Sen (+) Öğreniyorsun	At Lomedet	לומדת	אַת
O (+) Öğreniyor	Hi Lomedet	לומדת	היא
Biz Öğreniyoruz	Anahnu Lomdim	לומדים	אנחנו
Siz Öğreniyorsunuız	Atem Lomdim	לומדים	אתם
Onlar Öğreniyorlar	Hem Lomdim	לומדים	הם
Biz (+)Öğreniyoruz	Anahnu Lomdot	לומדות	אנחנו
Siz (+) Öğreniyorsunuz	Aten Lomdot	לומדות	אתן
Onlar (+) Öğreniyorlar	Hen Lomdot	לומדות	הן

אני לומד עברית

Paal Lamed Hey Geniş Zaman

עשה (Yapmak) Fiili Geniş Zaman Çekimi (עושה- אשה)

Ben Yapıyorum	Ani Ose	עושה	אני
Sen Yapıyorsun	Ata Ose	עושה	אתה
O Yapıyor	Hu Ose	עושה	הוא
Ben (+) Yapıyorum	Ani Osa	עושה	אני
Sen (+) Yapıyorsun	At Osa	עושה	את
O (+) Yapıyor	Hi Osa	עושה	היא
Biz Yapıyoruz	Anahnu Osim	עושים	אנחנו
Siz Yapıyorsunuz	Atem Osim	עושים	אתם
Onlar Yapıyorlar	Hem Osim	עושים	הם
Biz (+) Yapıyoruz	Anahnu Osot	עושות	אנחנו
Siz (+) Yapıyorsunuz	Aten Osot	עושות	אתן
Onlar (+) Yapıyorlar	Hen Osot	עושות	הן

Paal Lamed Alef Geniş Zaman

Ben Okuyorum	Ani Kore	קורא	אני
Sen Okuyorsun	Ata Kore	קורא	אתה
O Okuyor	Hu Kore	קורא	הוא
Ben (+) Okuyorum	Ani Koret	קוראת	אני
Sen (+) Okuyorsun	At Koret	קוראת	את
O (+) Okuyor	Hi Koret	קוראת	היא
Biz Okuyoruz	Anahnu Korim	קוראים	אנחנו
Siz Okuyorsunuz	Atem Korim	קוראים	אתם
Onlar Okuyorlar	Hem Korim	קוראים	הם
Biz (+) Okuyoruz	Anahnu Korot	קוראות	אנחנו
Siz (+) Okuyorsunuz	Aten Korot	קוראות	אתן
Onlar (+) Okuyorlar	Hen Korot	קוראות	הן

Paal Lamed Ayn Geniş Zaman

Ben Biliyorum	Ani Yodea	יודע	אני
Sen Biliyorsun	Ata Yodea	יודע	אתה
O Biliyor	Hu Yodea	יודע	הוא
Ben (+) Biliyorum	Ani Yodaat	יודעת	אני
Sen (+) Biliyorsun	At Yodaat	יודעת	את
O (+) Biliyor	Hi Yodaat	יודעת	היא
Biz Biliyoruz	Anahnu Yod’im	יודעים	אנחנו
Siz Biliyorsunuz	Atem Yod’im	יודעים	אתם
Onlar Biliyorlar	Hem Yod’im	יודעים	הם
Biz (+) Biliyoruz	Anahnu Yod’ot	יודעות	אנחנו
Siz (+) Biliyorsunuz	Aten Yod’ot	יודעות	אתן
Onlar (+) Biliyorlar	Hen Yod’ot	יודעות	הן

Pİel Kalıbı Geniş Zaman

Ben Öğretiyorum	Ani Melamed	מלמד	אני
Sen Öğretiyorsun	Ata Melamed	מלמד	אתה
O Öğretiyor	Hu Melamed	מלמד	הוא
Ben (+) Öğretiyorum	Ani Melamedet	מלמדת	אני
Sen (+) Öğretiyorsun	At Melamedet	מלמדת	את
O (+) Öğretiyor	Hi Melamedet	מלמדת	היא
Biz Öğretiyoruz	Anahnu Melamdim	מלמדים	אנחנו
Siz Öğretiyorsunuz	Atem Melamdim	מלמדים	אתם
Onlar Öğretiyorlar	Hem Melamdim	מלמדים	הם
Biz (+) Öğretiyoruz	Anahnu Melamdot	מלמדות	אנחנו
Siz (+) Öğretiyorsunuz	Aten Melamdot	מלמדות	אתן
Onlar (+) Öğretiyorlar	Hen Melamdot	מלמדות	הן

Nif'al Kalıbı Geniş Zaman

Ben Giriyorum	Ani Nihnas	נכנס	אני
Sen Giriyorsun	Ata Nihnas	נכנס	אתה
O Giriyor	Hu Nihnas	נכנס	הוא
Ben (+) Giriyorum	Ani Nihneset	נכנסת	אני
Sen (+) Giriyorsun	At Nihneset	נכנסת	את
O (+) Giriyor	Hi Nihneset	נכנסת	היא
Biz Giriyoruz	Anahnu Nihnasim	נכנסים	אנחנו
Siz Giriyorsunuz	Atem Nihnasim	נכנסים	אתם
Onlar Giriyorlar	Hem Nihnasim	נכנסים	הם
Biz (+) Giriyoruz	Anahnu Nihnasot	נכנסות	אנחנו
Siz (+) Giriyorsunuz	Aten Nihnasot	נכנסות	אתן
Onlar (+) Giriyorlar	Hen Nihnasot	נכנסות	הן

Hif'il Kalıbı Geniş Zaman

Hatırlatıyorum	Ani Mazkir	מזכיר	אני
Hatırlatıyorsun	Ata Mazkir	מזכיר	אתה
Hatırlatıyor	Hu Mazkir	מזכיר	הוא
(+) Hatırlatıyorum	Ani Mazkira	מזכירה	אני
(+) Hatırlatıyorsun	At Mazkira	מזכירה	את
(+) Hatırlatıyor	Hi Mazkira	מזכירה	היא
Hatırlatıyoruz	Anahnu Mazkirim	מזכירים	אנחנו
Hatırlatıyorsunuz	Atem Mazkirim	מזכירים	אתם
Hatırlatıyorlar	Hem Mazkirim	מזכירים	הם
(+) Hatırlatıyoruz	Anahnu Mazkirot	מזכירות	אנחנו
(+) Hatırlatıyorsunuz	Aten Mazkirot	מזכירות	אתן
(+) Hatırlatıyorlar	Hen Mazkirot	מזכירות	הן

Hitpa'el Kalıbı Geniş Zaman

Ben Giyiniyorum	Ani Mitlabeş	מתלבש	אני
Sen Giyiniyorsun	Ata Mitlabeş	מתלבש	אתה
O Giyiniyor	Hu Mitlabeş	מתלבש	הוא
Ben (+) Giyiniyorum	Ani Mitlabeşet	מתלבשת	אני
Sen (+) Giyiniyorsun	At Mitlabeşet	מתלבשת	את
O (+)Giyiniyor	Hi Mitlabeşet	מתלבשת	היא
Biz Giyiniyoruz	Anahnu Mitlabşim	מתלבשים	אנחנו
Siz Giyiniyorsunuz	Atem Mitlabşim	מתלבשים	אתם
Onlar Giyiniyorlar	Hem Mitlabşim	מתלבשים	הם
Biz (+) Giyiniyoruz	Anahnu Mitlabşot	מתלבשות	אנחנו
Siz (+) Giyiniyorsunuz	Aten Mitlabşot	מתלבשות	אתן
Onlar (+) Giyiniyorlar	Hen Mitlabşot	מתלבשות	הן

Huf'al Kalıbı Geniş Zaman Çekimi

Davet Ediliyorum, davetliyim	Ani Muzman	מוזמן	אני
Davet Ediliyorsun, davetlisin	Ata Muzman	מוזמן	אתה
Davet Ediliyor	Hu Muzman	מוזמן	הוא
(+) Davet Ediliyorumi davetliyim	Ani Muzmenet	מוזמנת	אני
(+) Davet Ediliyorsun, davetlisin	At Muzmenet	מוזמנת	את
(+) Davet Ediliyor, davetli	Hi Muzmenet	מוזמנת	היא
Davet Ediliyoruz, davetliyiz	Anahnu Muzmanim	מוזמנים	אנחנו
Davet Ediliyorsunuz, davetlisiniz	Atem Muzmanim	מוזמנים	אתם
Davet Ediliyorlar, davetliler	Hem Muzmanim	מוזמנים	הם
(+) Davet Ediliyoruz	Anahnu Muzmanot	מוזמנות	אנחנו
(+) Davet Ediliyorsunuz	Aten Muzmanot	מוזמנות	אתן
Davet Ediliyorlar	Hen Muzmanot	מוזמנות	הן

Bölüm anahatları